Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yargı düzenlemesi taslağında, cinsiyet değişikliği süreçleri ve bazı toplumsal uygulamalara ilişkin önemli değişiklikler öngörülüyor. Taslakta, cinsiyet değiştirme ameliyatlarına yönelik şartlar ağırlaştırılırken, mevzuata aykırı müdahalelere ve aynı cinsiyetteki kişilerin nişan ya da evlenme töreni yapmalarına yönelik cezai yaptırımlar dikkat çekiyor.
Türkiye Gazetesi’nde yer alan habere göre taslağın gerekçesinde, aile kurumunun korunması ve toplumsal düzenin güçlendirilmesinin amaçlandığı ifade edildi.
Cinsiyet Değişikliğinde Yeni Şartlar
Taslağa göre, cinsiyet değişikliği talebinde bulunacak kişinin mahkemeye şahsen başvurarak izin alması gerekecek. İzin verilebilmesi için başvuru sahibinin 25 yaşını doldurmuş ve evli olmaması şartı aranacak. Mevcut düzenlemede yaş sınırı 18 olarak uygulanıyordu.
Ayrıca kişinin transseksüel yapıda olduğunu, üreme yeteneğinden sürekli biçimde yoksun bulunduğunu ve cinsiyet değişikliğinin ruh sağlığı açısından zorunlu olduğunu, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen tam teşekküllü eğitim ve araştırma hastanelerinden alınacak resmî sağlık kurulu raporuyla belgelemesi gerekecek. Bu raporun en az üçer ay arayla yapılacak dört ayrı değerlendirme sonucunda düzenlenmesi öngörülüyor. Mahkeme izni olmadan herhangi bir tıbbi müdahale yapılamayacak.
Cezalar Artırılıyor
Taslakta, Türk Ceza Kanunu’nda değişiklik yapılması planlanıyor. Kanunda belirlenen şartlara aykırı şekilde cinsiyet değiştirmeye yönelik tıbbi müdahalede bulunanlara üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve bin günden on bin güne kadar adlî para cezası verilmesi öngörülüyor.
Eğer müdahale çocuğa karşı ya da yetkisiz kişilerce gerçekleştirilmişse cezaların bir kat artırılması planlanıyor. Kurallara aykırı biçimde cinsiyet değiştirme müdahalesi yaptıran kişiye ise bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.
Aynı Cinsiyetteki Törenlere Hapis Cezası
Taslakta yer alan bir diğer düzenlemeye göre, aynı cinsiyetteki kişilerin nişan veya evlenme töreni yapmaları hâlinde bir yıl altı aydan dört yıla kadar hapis cezası uygulanması planlanıyor. Gerekçede, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre evliliğin bir kadın ve bir erkek arasında mümkün olduğu hatırlatılarak, aynı cinsiyetteki kişilerin bu tür törenler düzenlemesinin fiilî suç kapsamına alınacağı belirtiliyor.
Taslakta ayrıca alenen teşhircilik suçunun cezasının bir yıldan üç yıla çıkarılması ve doğuştan gelen biyolojik cinsiyete aykırı tutum ve davranışları alenen teşvik eden ya da öven kişilere de bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilmesi öngörülüyor.
Söz konusu düzenlemelerin daha önce 11. Yargı Paketi kapsamında gündeme geldiği ancak son aşamada çıkarıldığı, önümüzdeki süreçte yeniden Meclis gündemine alınmasının beklendiği ifade ediliyor. Taslağın yasalaşıp yasalaşmayacağı ise yapılacak değerlendirmeler ve Meclis süreci sonunda netlik kazanacak.