Bulgaristan’da euroya geçiş süreci resmen başladı. Avrupa Birliği’ne katılmasınından bu yana yaklaşık 20 yıl bir süre geçen Balkan ülkesi, yılbaşıyla birlikte euroyu resmi para birimi olarak benimsedi. Ülkede 1881’den bu yana kullanılan leva ise önümüzdeki bir ay boyunca kademeli şekilde euroya devredilecek.
AB’nin en yoksul ülkesi konumundaki Bulgaristan, NATO ve Avrupa Birliği (AB) üyeliklerinin ardından geçen yılbaşı itibarıyla Schengen bölgesine, yeni yıl ile euro bölgesine katılarak Avrupa’nın ana akımına daha fazla entegre olma yönünde stratejik bir adım atmış oldu.
Bulgaristan'ın euro bölgesine dahil olmasıyla birlikte euro kullanan AB üyelerinin sayısı 21'e ortak para birimini kullanan AB vatandaşlarının sayısı ise yaklaşık olarak 357 milyon seviyesine ulaştı.
Bulgaristan Cumhurbaşkanı Rumen Radev dün gece yaptığı açıklamada, euro'ya geçişin Bulgaristan'ın AB'ye entegrasyonunun nihai adımı olduğunu söyledi.
Avrupa Merkez Bankası'nın Frankfurt'taki ana binası da Bulgaristan'ın euro'ya geçişi nedeniyle Bulgaristan bayrağı ile ışıklandırıldı.
LEVA KULLANIMINA BİR AYLIK SÜRE
Ülkede dönüşüm sürecinde bir ay boyunca kur oranı 1 euro = 1,95583 leva olacak şekilde her iki para birimi birlikte kullanılmaya devam edecek. Ödemeler leva ile yapıldığında para üstü euro olarak verilecek.
Bu düzenleme, levanın aşamalı biçimde dolaşımdan çekilmesini hedefliyor. 1 Şubat’tan itibaren leva ile ödeme yapılamayacak. Bugün itibarıyla Bulgaristan’daki ATM’lerin yüzde 96’sı euro banknotu vermeye başlarken, kalan makinelerin de en geç iki hafta içinde euroya geçmesi bekleniyor.
Euro kullanımına geçilmesinin somut faydaları arasında Bulgaristan'ın Avrupa ülkeleriyle ticaretin kolaylaşması, piyasanın şeffaflık ve rekabetçiliğinin artması ve aynı zamanda Bulgar vatandaşlarının yurt dışına seyahatleri ve yurt dışında yaşamalarının da kolaylaşması gösteriliyor.
Bulgarca "aslan" anlamına gelen leva, 1881'den beri Bulgaristan'ın para birimi olarak kullanılıyordu. Leva, ekonomik istikrarın sağlanamaması nedeniyle 1997'den bu yana önce Alman markına, ardından euro'ya sabitlenmiş bir kur oranıyl kullanılıyordu.
ÜYE ÜLKELERİN MALİYE BAKANLARI BULGARİSTAN'IN ÖNÜNÜ AÇMIŞTI
AB Komisyonu haziran ayında yayınladığı 2025 Yakınlaşma Raporu'nda Bulgaristan'ın euroya geçiş kriterlerini karşıladığı sonucuna varmış ve bu, Avrupa Merkez Bankası tarafından da desteklenmişti. Temmuz ayında ise AB üyesi ülkelerin maliye bakanları, Bulgaristan'ın euroya geçişinin önünü açan resmi kararı almışlardı.
BULGARLARIN NEREDEYSE YARISI KARARA KARŞIYDI
Kamuoyu yoklamaları, yaklaşık 6,5 milyon nüfuslu Bulgaristan'da halkın yeni para birimi konusunda ikiye bölündüğünü göstermişti. Güncel bir Eurobarometer anketi, Bulgar halkının yüzde 49'unun euro'ya geçişe karşı olduğunu ortaya koymuştu.
Cumhurbaşkanı Rumen Radev, euro'ya geçiş konusunda bir referandum yapılmasını teklif etmiş, fakat bu hükümet tarafından reddedilmişti. Geçtiğimiz yılın başında ve ortalarında da euro'ya geçiş aleyhinde protesto gösterileri düzenlenmişti.
KOALİSYON HÜKÜMETİ PROTESTOLARA DAYANAMAMIŞTI
Euroya geçiş, Bulgaristan'ın siyasi açıdan oldukça istikrarsız olduğu bir süreçte gerçekleşti. Başbakan Rosen Zhelyazkov liderliğindeki koalisyon hükümeti, 2026 bütçesine aleyhindeki kalabalık protesto gösterilerinin ardından istifa etmişti. Son dört yılda yedi genel seçim yapılan ülkede, sekizinci seçimin bu yılın başlarında yapılması bekleniyor.
