Dünyaca ünlü finans kuruluşu J.P. Morgan, Hürmüz Boğazı'nda yaşanabilecek olası bir gübre tedarik sıkıntısının gıda enflasyonunu sert bir şekilde artırarak 2027 yılına kadar küresel çapta büyük bir gıda krizini tetikleyebileceği uyarısında bulundu.
J.P. Morgan Global Research, önümüzdeki yıllarda tüm dünyayı derinden sarsabilecek büyük bir gıda tedarik krizinin yaşanabileceğine dair çarpıcı bir rapor yayımladı.
Kurumun analizlerine göre, şu an yüzde 2,8 seviyelerinde seyreden küresel gıda enflasyonunun 2027'nin ilk aylarına kadar iki katına yaklaşarak yüzde 5 sınırına dayanması bekleniyor. Bu ciddi artışın arkasındaki temel neden ise enerji ve tarım piyasalarının can damarı sayılan bölgelerdeki jeopolitik ve lojistik riskler olarak gösteriliyor.
Beklenen bu krizin başrolünde, tarımsal üretimin en temel unsurlarından biri olan nitrojen gübresi bulunuyor. Küresel çapta yetiştirilen tarım ürünlerinin yaklaşık yarısında kullanılan bu kritik maddenin tedarik zincirinde yaşanacak bir sarsıntı, tarladan sofraya kadar tüm maliyetleri doğrudan etkileme potansiyeline sahip. J.P. Morgan uzmanları, dünya üzerindeki nitrojen gübresi sevkiyatının yaklaşık üçte birinin Hürmüz Boğazı üzerinden yapıldığına dikkat çekiyor. Ticaret için hayati bir düğüm noktası olan bu bölgede yaşanabilecek olası bir ulaşım kesintisi, gübre arzını aniden durdurma riski taşıyor.
Ortaya konulan karanlık senaryoyu daha da tehlikeli kılan detay ise stok eksikliği. Petrol gibi enerji kaynaklarının aksine, dünya ülkelerinin elinde zor zamanlar için bekletilen geniş çaplı bir stratejik gübre rezervi bulunmuyor. Bu güvencesizlik hali, uluslararası piyasaları olası bir tedarik şokuna karşı tamamen savunmasız bırakıyor. Çiftçilerin gübreye ulaşamaması veya çok yüksek maliyetlerle karşı karşıya kalması, doğrudan üretimin düşmesine ve market raflarındaki etiketlerin hızla yukarı yönde değişmesine yol açacak. J.P. Morgan'ın bu öngörüsü gerçekleşirse, uluslararası arenadaki gerilimler sadece akaryakıt fiyatlarını değil, doğrudan temel beslenme ihtiyacımızı da vuracak ve gıda maliyetleri tüm dünyanın en acil sorunu haline gelecek.
