İzmir ve Manisa'nın su kaynağı: Gördes ve Balçova barajları hakkında merak edilenler
Gördes Barajı neden su tutmuyor?
Manisa’da bulunan ve İzmir’e su aktarması planlanan Gördes Barajı, inşa edildiği günden bu yana "taban sızıntısı" problemiyle karşı karşıyadır. Barajın zeminindeki jeolojik yapının geçirgen olması nedeniyle, tutulan suyun bir kısmı yer altına sızmaktadır. Bu teknik sorunu gidermek için Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından gövde ön yüzünde beton kaplama ve enjeksiyon çalışmaları yapılmış olsa da, baraj beklenen doluluk oranlarına henüz ulaşamamıştır. Ayrıca, son yıllarda yaşanan mevsimsel kuraklık ve havzaya düşen yağış miktarının azalması da su seviyesinin düşük kalmasındaki ana etkenlerden biridir.
Balçova Barajı nereye su veriyor?
İzmir’in Balçova ilçesinde bulunan bu baraj, temel olarak içme suyu sağlama amacıyla kullanılmaktadır. Balçova Barajı’ndan elde edilen su, arıtma tesislerinden geçtikten sonra öncelikli olarak şu bölgelere iletilir:
-
Balçova ilçesinin tamamı.
-
Narlıdere bölgesinin önemli bir kısmı.
-
Güzelbahçe ve çevresindeki yerleşim birimleri.
Gördes Barajı'nı kim yaptı?
Gördes Barajı, Türkiye'deki birçok büyük su projesinde olduğu gibi Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü tarafından projelendirilmiş ve inşa ettirilmiştir. Barajın yapımı, kamu ihalelerini alan çeşitli inşaat firmaları tarafından gerçekleştirilmiş olup, işletme ve denetim yetkisi hala DSİ Genel Müdürlüğü bünyesindedir.
Yağmur suyu barajları doldurur mu?
Yağmur suyunun barajları doğrudan doldurması sanıldığı kadar kolay bir süreç değildir. Barajların dolması için sadece yağışın düşmesi değil, şu etkenlerin bir araya gelmesi gerekir:
-
Toprak Doygunluğu: Eğer toprak çok kuruysa, düşen yağmuru emer ve yüzey akışına izin vermez. Barajın dolması için toprağın suya doyması gerekir.
-
Kar Erimesi: Barajlar için en verimli su kaynağı genellikle dağlara yağan karların bahar aylarında eriyerek akarsuları beslemesidir.
-
Havza Genişliği: Yağmurun sadece baraj gölünün üzerine değil, barajı besleyen akarsuların geçtiği tüm havzaya düşmesi şarttır.
-
Şiddetli Yağış: Hafif çisenti şeklindeki yağmurlar baraja ulaşmadan buharlaşabilir veya emilebilir; doluluk için debisi yüksek yüzey akışları yaratan kuvvetli yağışlar daha etkilidir.
