Adliye koridorlarında geçen otuz sekiz yıl, iki kitap, elliyi aşkın rehber yazı ve tek bir uzmanlık alanı. İstanbul Barosu'na 1987'de kaydolan Av. Aydın Aydar'ın adı yıllardır boşanma davalarıyla anılıyor. Peki bu avukat kim, nereden geliyor, dosyalarında nasıl çalışıyor?
Türkiye'de boşanma artık münferit bir aile meselesi olmaktan çıktı. TÜİK'in 2025 verilerine göre boşanan çift sayısı 193 bin 793'e ulaştı. Bin nüfus başına düşen boşanma sayısını gösteren kaba boşanma hızı binde 2,26'ya çıkarak 2001'den bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Aynı yıl evlenen çift sayısı 552 bin 237'ye geriledi; kaba evlenme hızı binde 6,43 oldu. Yani evlilikler azalırken boşanmalar artıyor.
Rakamların ayrıntısı tabloyu daha da netleştiriyor. Kaba boşanma hızının en yüksek olduğu il binde 3,28 ile İzmir; onu binde 3,21 ile Antalya ve binde 3,14 ile Denizli izliyor. İstanbul, binde 2,25 ile 33. sırada. Boşanmaların yüzde 34'ü evliliğin ilk beş yılında, yüzde 20,3'ü ise altıncı ile onuncu yıl arasında gerçekleşiyor. Velayetin yüzde 74,6'sı anneye, yüzde 25,4'ü babaya veriliyor. Ortalama ilk evlenme yaşı erkeklerde 28,5, kadınlarda 26,0.
Bu tablo, aile hukukunda yıllarını vermiş avukatların isimlerini daha görünür hale getirdi. Av. Aydın Aydar da bu isimlerden biri. Kariyerinin tamamına yakınını tek bir alana ayırmış olması, adının boşanma davalarıyla birlikte anılmasının başlıca sebebi.
1962 doğumlu, 1986 İstanbul Üniversitesi Hukuk mezunu
Aydın Aydar 1962 doğumlu. Hukuk eğitimini İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde tamamladı ve 1986'da mezun oldu. Bir yıl sonra, 1987'de İstanbul Barosu'na 15051 sicil numarasıyla kaydoldu. Fiilen dosya takibine başladığı tarih ise 1988. Bugün itibarıyla mesleğinin otuz sekizinci yılında.
Meslek hayatının önemli bir kısmı, aile hukukunun mevzuat olarak da en çok değiştiği döneme denk geldi. 2002'de yürürlüğe giren yeni Türk Medeni Kanunu ile eşler arasındaki yasal mal rejimi değişti, 2003'te aile mahkemeleri kuruldu, 2012'de 6284 sayılı kanunla koruyucu ve önleyici tedbirler yeniden düzenlendi. Bu dönüşümlerin her birini dosya üzerinden yaşamış bir kuşaktan geliyor.
Bankaların hukuk müşavirliğinden aile mahkemelerine
Kariyerinin ilk on beş yılı aile mahkemelerinde değil, bankaların hukuk müşavirliklerinde geçti. 1990-1992 arasında İmar Bankası'nda, 1992-2002 arasında Vakıfbank'ta baş hukuk müşavirliği yaptı. 2002-2014 döneminde ise Hedef Alliance Holding'in hukuk direktörlüğünü üstlendi. Kredi sözleşmeleri, teminat yapıları, şirket birleşmeleri ve icra takipleriyle geçen yıllar.
Bu geçmişin aile hukuku dosyalarındaki karşılığı ilk bakışta görünmeyebilir; ancak mal paylaşımı davalarında doğrudan işe yarıyor. 1 Ocak 2002'den bu yana eşler arasındaki yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılma. Bu rejimin tasfiyesi, hukuki olduğu kadar mali bir iştir: hangi malın hangi parayla alındığı, kişisel malın gelirinin nereye aktığı, evlilik içinde büyüyen bir şirketin değer artışının ne kadarının emeğe dayandığı hesaplanır. Şirket kayıtlarını, bilançoyu ve banka ekstresini okumayı bilen bir avukat için bu dosyalar tanıdık bir zemin.
Aydar Hukuk Bürosu'nun kurulmasıyla ağırlık tamamen aile hukukuna kaydı. Büro bugün İstanbul Başakşehir'deki ofisinden yürütülüyor ve Av. M. Murat Aydar ile birlikte çalışılıyor.
Bir boşanma dosyası nasıl kuruluyor?
Boşanma davasının kaderi çoğu zaman duruşma salonunda değil, dilekçenin yazıldığı masada belirleniyor. Türk usul hukukunda geçerli olan taraflarca getirilme ilkesi gereği hâkim, tarafların ileri sürmediği bir vakıayı kendiliğinden dikkate alamıyor. Bunun pratik sonucu şu: kusura esas olaylar dilekçeler aşamasında, yani dava, cevap, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleriyle dosyaya girmek zorunda. Sonradan hatırlanan ya da 'ileride beyanla sunarız' denilerek ertelenen bir olay, tanık onu anlatsa bile kusur olarak yazılamıyor.
Delil tarafında ise tabloyu değiştiren şey, tarafın elindeki belgeden çok mahkeme kanalıyla getirtilebilen resmî kayıtlar oluyor. Banka hesap hareketleri, TAKBİS üzerinden taşınmaz kayıtları, MERSİS sorgusuyla şirket ortaklıkları, trafik tescil kayıtları, SGK verileri, telefon görüşmelerini ve baz istasyonu bilgilerini gösteren HTS dökümleri, emniyetten gelen otel konaklama kayıtları. Bunların her biri ayrı bir müzekkereyle, doğru tarih aralığı belirtilerek isteniyor; kapsamı dar tutulmuş bir talep çoğu zaman boş dönüyor.
Buna karşılık her iddia her delille ispatlanamıyor. Sadece iki kişi arasında geçen bir olayı tanıkla ispat etmeye çalışmak ya da hukuka aykırı yolla elde edilmiş bir kaydı dosyaya koymak, iddiayı güçlendirmek yerine zayıflatıyor. Dosyanın iskeletini kuran şey, hangi vakıanın hangi delille eşleştiğinin baştan planlanması.
Zamanlama da en az delil kadar belirleyici. Aldatma iddiasına dayanan davalarda kanun, eylemi ve faili öğrenen eşe sınırlı bir süre tanıyor; bu süre geçtikten sonra aynı olaya zina sebebiyle dayanılamıyor. Aynı şekilde eşini affeden tarafın dava hakkı düşüyor. Uygulamada barışma girişimi sayılabilecek davranışlar, sonradan karşı tarafın en güçlü savunmasına dönüşebiliyor. Bu yüzden dava açılmadan önce hangi olayın hangi hukuki sebebe dayandırılacağı ve sürelerin işleyip işlemediği baştan hesaplanıyor.
Aile hukukunda dosya takibi arayanların ilk baktığı yer çoğunlukla arama motorları oluyor. İstanbul boşanma avukatı arayışındaki kişiler için Aydar'ın sitesi, dava süreçlerini anlatan yazılar ve sık sorulan sorular bölümüyle bir başvuru kaynağı işlevi görüyor.
İki kitap: “Boşanma Avukatı Aydın Aydar'ın Anıları”
Aydar'ın adı son yıllarda yalnızca dava dosyalarıyla değil, kitaplarıyla da anılıyor. Adını taşıyan “Boşanma Avukatı Aydın Aydar'ın Anıları”, mesleki hayatı boyunca tanık olduğu dosyalardan hareketle yazılmış anlatılardan oluşuyor. Kitap, boşanma sürecinin hukuki anatomisinden çok, o sürecin içinden geçen insanların hikâyelerine odaklanıyor; mahremiyet perdesinin aralandığı, kimi zaman fedakârlığın kimi zaman inadın belirleyici olduğu dosyaların arka planını anlatıyor.
İkinci kitabı “Anlaşmalı Boşanma Davası” ise daha teknik bir metin. Anlaşmalı boşanmanın şartlarını, protokolün nasıl hazırlanacağını ve duruşma aşamasını adım adım anlatıyor. Türkiye'de boşanma davalarının önemli bir bölümünün anlaşmalı yürüdüğü düşünülürse, kitabın hedef kitlesinin yalnızca meslektaşlar olmadığı anlaşılıyor.
Kendi internet sitesinde mesleğe bakışını şu cümleyle özetliyor:
“Hukuk, sadece kanun metinlerinden ibaret değildir; insanı anlamak, onun en zor anında elinden tutmak ve haklarını korumak için bir pusula olmaktır.”
Anlaşmalı boşanmanın dört şartı ve protokoldeki tuzaklar
Aydar'ın 2025'te yayımladığı anlaşmalı boşanma protokolü rehberi, uygulamada en sık karşılaşılan hataları topluyor. Türk Medeni Kanunu'nun 166/3. maddesi anlaşmalı boşanmayı dört şarta bağlıyor: evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması ya da birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi, tarafların hâkim önünde bizzat hazır bulunması ve hâkimin protokolü uygun bulması. Bu şartlardan biri eksikse dava çekişmeliye dönüyor.
Protokolde bulunması zorunlu başlıklar da belli: boşanma iradesi, müşterek çocuğun velayeti ve kişisel ilişki düzeni, iştirak nafakası, tarafların nafaka ve tazminat talepleri. Rehber bunlara ek olarak mal paylaşımının kalem kalem yazılmasını, ziynet eşyalarının akıbetinin belirlenmesini, yargılama giderlerinin kime ait olacağını, aile konutunun kime kalacağını ve çocuğun eğitim ile sağlık giderleri gibi özel harcamaların ayrıca düzenlenmesini öneriyor.
En sık yapılan hatalar ise şunlar: “başkaca bir talebim yoktur” gibi muğlak ifadelerle yetinmek, mal paylaşımını protokole hiç yazmamak ve nafakanın her yıl hangi oranda artacağını belirtmemek. Rehberin uyarısı net; eksik yazılmış bir protokol, boşanma kesinleştikten sonra on yıl içinde açılabilecek yeni bir mal paylaşımı davasının kapısını aralık bırakıyor. Aydar'ın protokol için kullandığı ifade de bu yüzden dikkat çekici:
“O, basit bir kâğıt parçasından çok daha fazlasıdır; tarafların karşılıklı saygı ve uzlaşıyla attıkları, yeni hayatlarına huzurlu bir başlangıç yapmalarını sağlayan bilinçli bir adımdır.”
Elliyi aşkın rehber yazı ve Boşanma Hukuku Akademisi
Sitesindeki blog bölümünde elliye yakın yazı bulunuyor ve bu yazıların ağırlığı, beklenenin aksine duygusal başlıklarda değil usulde. Dijital delillerin (WhatsApp yazışmaları, ses kayıtları, sosyal medya paylaşımları, fotoğraflar) mahkemede nasıl değerlendirildiği, ihtiyati tedbir talepleri, ön inceleme duruşmasının işlevi, ıslah, gizlilik kararı, tanık dinletme ve yemin, bilirkişi raporuna itiraz, yargılama giderlerini kimin ödeyeceği, istinaf ve temyiz aşamaları gibi konular tekrar tekrar işleniyor.
Aynı yaklaşım, sitesine bağlı olarak açılan Boşanma Hukuku Akademisi'nde de sürüyor. Buradaki içerikler meslektaşlardan çok vatandaşa yönelik hazırlanmış; amaç, tarafın kendi dosyasına bilinçli şekilde katılabilmesi. Hangi belgenin ne işe yaradığını, hangi talebin hangi aşamada ileri sürülmesi gerektiğini bilen bir müvekkil, avukatının işini de kolaylaştırıyor.
Basındaki görünürlüğü
Aile hukuku alanındaki değerlendirmeleriyle ulusal basında da yer buluyor. Milliyet, Haberler.com ve Sondakika.com gibi haber sitelerinin yanı sıra Halk TV, Akit TV ve KRT TV gibi kanallarda boşanma davaları, nafaka tartışmaları ve velayet düzenlemeleri üzerine görüşleri yayımlandı. Süresiz nafaka tartışmasının yıllardır Meclis gündeminde kalması ve velayet ile kişisel ilişki kararlarının uygulanmasındaki sorunlar, bu tür programların değişmeyen başlıkları arasında.
Hangi dava türlerine bakıyor?
Büronun ağırlık verdiği başlıklar şöyle sıralanıyor:
· Çekişmeli boşanma davaları: Kusur tespiti, tanık ve delil hazırlığı, tedbir nafakası ve konut tahsisi talepleri.
· Anlaşmalı boşanma: Protokol hazırlığı ve tek celsede sonuçlandırma süreci.
· Velayet ve kişisel ilişki: Sosyal inceleme raporu süreci, pedagog görüşü, idrak çağındaki çocuğun dinlenmesi, kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesi.
· Nafaka: Tedbir, iştirak ve yoksulluk nafakası talepleri ile artırım, indirim ve kaldırma davaları.
· Mal paylaşımı: Edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiyesi, katılma alacağı, şirket ve taşınmaz değer artışı, muvazaalı devirlere karşı ihtiyati tedbir.
· Tanıma ve tenfiz: Yurt dışında verilen boşanma kararlarının Türkiye'de geçerli kılınması.
Boşanma sürecine giren kişilerin en sık yaptığı hata, dava açılmadan önce delil ve bilgi toplamayı ihmal etmek. Eşin çalıştığı yer, sahip olduğu taşınmazlar, şirket ortaklıkları ve banka hesapları hakkında hiçbir fikri olmadan dava açan bir taraf, tasfiye aşamasında ciddi zaman kaybediyor. Deneyimli bir boşanma avukatı ile çalışmanın farkı da genellikle bu teknik ayrıntılarda ortaya çıkıyor.
Nafaka ve tazminat: dosyanın en çok tartışılan kısmı
Boşanma dosyalarında tarafları en çok geren başlık, çoğu zaman boşanmanın kendisi değil parasal sonuçları oluyor. Uygulamada dört ayrı kalem birbirine karıştırılıyor. Tedbir nafakası, dava sürerken hâkimin re'sen veya talep üzerine hükmettiği geçici nafaka. İştirak nafakası, velayeti almayan tarafın çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılması. Yoksulluk nafakası ise boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eş için, kusuru diğerinden daha ağır olmamak şartıyla hükmediliyor.
Tazminat tarafında ölçü kusur. Mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen kusursuz ya da daha az kusurlu taraf maddi tazminat; kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf ise manevi tazminat isteyebiliyor. Bu yüzden kusurun hangi vakıalarla ortaya konduğu, talep edilen rakamdan çok daha belirleyici oluyor. Eşit kusur halinde karşılıklı tazminat talepleri düşüyor.
Yoksulluk nafakasının süresiz olması ise yıllardır tartışılıyor. Süreye bağlanmasını öngören öneriler Meclis gündemine defalarca geldi, kadın örgütleri ile karşı görüştekiler arasındaki tartışma sürüyor. Aydar'ın televizyon programlarında görüşüne başvurulan konuların başında da bu geliyor.
Velayet dosyalarında sosyal inceleme raporunun ağırlığı
Velayet uyuşmazlıklarında mahkemenin dayandığı en önemli belge, uzmanlar tarafından hazırlanan sosyal inceleme raporu. Psikolog, pedagog ve sosyal çalışmacılardan oluşan uzmanlar tarafların evini ziyaret ediyor, çocukla görüşüyor ve çocuğun üstün yararına hangi düzenlemenin uygun olduğunu raporluyor. İdrak çağındaki çocukların görüşünün alınması da uluslararası sözleşmeler gereği zorunlu.
Rapora itiraz etmek mümkün; ancak itirazın gerekçesi “beğenmedik” olamıyor. Uygulamada sonuç veren itirazlar, raporun tek görüşmeye dayanması, dosyadaki delillerin hiç değerlendirilmemesi ya da bir tarafın eyleminin sonucunun diğerinin kusuru gibi sunulması gibi somut yöntem hatalarını gösterenler oluyor. Kişisel ilişki kararına uymayan tarafa karşı çocuk koruma mevzuatı uyarınca disiplin hapsi istenebilmesi de sık başvurulan yollardan biri.
Boşanma avukatı seçerken nelere dikkat etmeli?
Aile hukuku, Türkiye'de resmî bir uzmanlık dalı değil; her avukat her davaya bakabiliyor. Bu yüzden seçim yapılırken ölçü, unvan değil pratik oluyor. Avukatın hangi mahkemelerde ne sıklıkla dosya yürüttüğü, benzer bir dosyada hangi delilleri topladığı ve ilk görüşmede gerçekçi konuşup konuşmadığı belirleyici. Sonucu baştan garanti eden bir yaklaşım, meslek kuralları bakımından da doğru değil.
İlk görüşmede müvekkilin kendi aleyhine olan olayları da anlatması önemli; çünkü karşı taraf bunları zaten anlatacak. Ücretin baştan yazılı sözleşmeye bağlanması, hangi işin ücrete dahil olduğunun (istinaf, icra takibi, ayrı açılacak mal paylaşımı davası) net yazılması ileride tartışma çıkmasını önlüyor. Boşanma davalarında noterden fotoğraflı vekaletname çıkarılması gerektiği de sık atlanan bir ayrıntı.
Sıkça sorulan sorular
Av. Aydın Aydar hangi baroya kayıtlı?
İstanbul Barosu'na kayıtlı; sicil numarası 15051. Baro kaydı 1987 yılında yapıldı.
Ofisi nerede?
Büro İstanbul'un Başakşehir ilçesinde, Mall of İstanbul Residance A Blok No:50 adresinde bulunuyor.
Hangi alanlarda dava takip ediyor?
Ağırlıklı olarak aile hukuku: boşanma, velayet, nafaka, maddi ve manevi tazminat, mal paylaşımı ile tanıma ve tenfiz davaları.
Yazdığı kitaplar hangileri?
“Boşanma Avukatı Aydın Aydar'ın Anıları” ve “Anlaşmalı Boşanma Davası”.
Boşanma davası hangi mahkemede açılır?
Görevli mahkeme aile mahkemesi. Yetki bakımından ise eşlerden birinin yerleşim yeri ya da davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesi yetkili. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde bu sıfatla asliye hukuk mahkemesi görev yapıyor.
Boşanma davası ne kadar sürer?
Anlaşmalı boşanmada taraflar protokolde uzlaşmışsa dava çoğunlukla tek duruşmada sonuçlanıyor. Çekişmeli davalarda süre; tanık sayısına, celbedilecek kayıtlara, bilirkişi ve sosyal inceleme raporlarına, ayrıca mahkemenin iş yüküne göre değişiyor ve bir yılı aşabiliyor. Karar kesinleşmeden nüfusa işlenmiyor.
Boşanma davası avukatsız açılabilir mi?
Hukuken mümkün; Türk hukukunda hukuk davalarında avukatla temsil zorunlu değil. Ancak velayet, nafaka, tazminat ve mal paylaşımı taleplerinin usulüne uygun ileri sürülmemesi halinde sonradan telafisi güç hak kayıpları doğabiliyor. Özellikle dilekçeler aşaması kapandıktan sonra yeni vakıa ileri sürmek mümkün olmadığından, sürecin başında hukuki destek almak önem taşıyor.
Boşanma avukatı ücreti nasıl belirleniyor?
Avukatlık ücretinin alt sınırını, her yıl yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi belirliyor; bu tarifenin altında ücret kararlaştırılamıyor. Üst sınır ise dosyanın kapsamına göre serbestçe belirleniyor. Çekişmeli bir boşanmanın yanında ayrıca mal paylaşımı davası açılacaksa bunlar ayrı davalar olduğundan ücretlendirmeleri de ayrı yapılıyor. Ücretin ve kapsamın baştan yazılı sözleşmeye bağlanması hem avukatı hem müvekkili koruyor.
İletişim bilgileri
Avukat Aydın Aydar | Boşanma Avukatı İstanbul
Adres: Süleyman Demirel Bulvarı, Mall of İstanbul Residance A Blok No:50, 34490 Başakşehir / İstanbul
Telefon: +90 532 334 59 92
E-posta: [email protected]
Web: avukataydinaydar.com
İstanbul Barosu Sicil No: 15051
